تبليغاتX
... دنیای اطلاع رسانی ... - با بزرگان ادبيات كودكان و نوجوانان ايران آشنا شويم : استاد توران ميرهادي
یکشنبه بیست و پنجم فروردین 1387
با بزرگان ادبيات كودكان و نوجوانان ايران آشنا شويم : استاد توران ميرهادي

 

 توران ميرهادى در سال 1306 در شميران از پدرى ايرانى و مادرى آلمانى متولد شد و در همان سالهاى نخست زندگى به خاطر قرار گرفتن در فضاهاى مختلف فرهنگى ابتدا با دو زبان فارسى و آلمانى و در ادامه با دو زبان فرانسوى و انگليسى آشنا و به مرور بر آنها تسلط يافت. او در سال ۱۳۲۴ و پايان مقطع دبيرستان، به خاطر علاقه ويژه‌اى كه به زيست شناسى داشته، وارد دانشكده علوم شد و در رشته طبيعى به ادامه تحصيل پرداخت.

    وى در همين سالها، كه سالهاى آغاز مبارزه با بى سوادى در ايران نيز به حساب مى آيد، زير نظر كسانى همچون "جبار باغچه بان" و دكتر "محمدباقر هوشيار"با روش تدريس آشنا مى شود. در سال ۱۳۲۵ نيز براى تحصيل در رشته "روانشناسى و تعليم و تربيت پيش از دبستان" راهى فرانسه شد،سفر او به فرانسه مصاف شد با پايان جنگ جهانى دوم و دوران بازسازى ويرانه هاى جنگ در اروپا، به همين خاطر ميرهادى مدتى در بوسنى و هرزگوين و مدتى هم در كوه هاى "تاترا" اسلواكى به كار پرداخت. 

    ميرهادي پس از اتمام تحصيلات به ايران بازگشت و تدريس در شهرهايى مشهد، تبريز، رشت و تهران از جمله فعاليت هاي پس از بازگشت اوست.
 تاكنون چندین كتاب پژوهشی در حوزه‌ی تعلیم و تربیت كودك و نوجوان، آموزش مطالعه، و ادبیات كودك و نوجوان منتشر كرده است. او همچنین بنیان‌گذار شورای كتاب كودك و سرپرست فرهنگنامه‌ی كودكان و نوجوانان است ... استاد و همسرشان قبل از انقلاب سالها مدیریت مدرسه فرهاد رو بعهده داشتند. فرهاد اسم برادر کوچک خانم میرهادی است که متاسفانه در جوانی فوت میکنند و خانم میرهادی بیاد ایشان مدرسه فرهاد را تاسیس میکنند. 

توران میر هادی كه از چهره های شاخص بنیان گذاری "شورای کتاب کودک " است، در سال 1341 شمسي یکی از بادوامترین تشکل های غیر دولتی( NGO )  در ايران  را بنيان گذاري مي كند. وقتی بدانیم که این تشکل یکی از شعبه های تشکل غیردولتی ‌(ibby) در سطح جهان است اهمیت کار دو چندان می شود. جایی که یکی از برنامه هایش مشخص کردن برندگان جایزه معتبر هانس کریستین اندرسن است که در جامعه ی ما بدلیل مهجوریت ادبیات کودک سعی می شود آن را از طریق ادبیات بزرگسال معرفی کنند و به همین خاطر به نوبل کودکان نیز مشهور است.

    شخصیت خاص و کاری  توران میرهادی ریشه در کار وتلاشی مداوم دارد .بیش از نیم قرن فعالیت در راستای شناخت کودک و ادبیات کودک در دوران هایی که او حتی ناچار می شده است در راستای ترویج ادب و علم روز کودکستان و مهد کودک را نیز خود بنیان نهد(کودکستان و دبستان فرهاد 1334) از او چهره ای منحصر بفرد ساخته است.

    درراه اندازی و تاسیس اولین نمایشگاه و کتابخانه های کتاب کودک یکی از چهرهای پیشتاز است و همین طور در ارائه ی راهکار تربیتی کودکان به آموزش و پرورش های وقت. نکته ی جالب اینجاست که چون این شخصیت کاریزمایی از رهگذر تلاش و ایستادگی در برابر مشکلات به دست آورده است کمتر دچار عوارضی چون دیکتاتوری و خود رایی شده است.

    افتخار ادبیات کودک ایران که چهار دوره عضو هیئت ژوری هانس کریستین اندرسن برای انتخاب بهترین نویسنده های کودک جهان بوده است حالا در انتخاب های شورای کتاب کودک برای انتخاب بهترین آثار ایرانی معمولا به رای گروههای بررسی شورا که غالب آنها جوان ها هستند گردن می نهد و جز در مواردی استثنایی نظر مشورتی را بر نظر شخصی اولویت نداده است.


   نکته ای دیگر که نمی توان از آن گذشت سختکوشی و تلاش غبطه برانگیزی است که همین اینک با گذشت هشتاد سال از او سراغ داریم و در شورا ی کتاب کودک و دیگر جاها پابپای جوان ترها و گاهی چند گام جلوتر از آنهاست .شاید در این راستا تربیت مادر آلمانی اش "گرتا" بی تاثیر نبوده است و روح نظم و انظباط کاری فرهنگ خود را به فرزند نیز انتقال داده است.


     کار سترگ توران میرهادی را در شناسایی و به رسمیت شناختن ادبیات کودک می توان با کار کسانی چون صادق هدایت در راستای شناساندن دنیای تازه ی ادبیات و یا احمد شاملو در تفهیم جمع آوری و ارزش فرهنگ کوچه مقایسه کرد با این تفاوت که نرمخویی میرهادی جمع کثیری را با خود همراه کرد و کار خود را به جریان فراگیرتری تبدیل کرد . چهره های درخشانی چون خانم دکترنوش آفرين انصاری و استاد سركار خانم ثريا قزل ایاغ و یا زنده یاد منصوره راعی که هنگام دست و پنجه نرم کردن با سرطان نیز درشورا فعالیت می کرد حکایت از جریانی دارد که نهال نازکش به دست بانوی بزرگ ادبیات کودک ایران توران میرهادی در سال های دور کاشته شده است.همچنین می توان از کار عظیم محمد هادی محمدی و زهره قاینی در تالیف " تاریخ ادبیات کودکان ایران "یاد کرد  که هردو از دامان شورای کتاب کودک برخاسته اند و این جریان را پر رنگ تر کرده اند.


    تجلیل از شخصیتی چون توران میرهادی تجلیل از اراده های آهنینی است که علیرغم شرایط و تنگناها به کار دشوارو زمان بر آموزش و تربیت همت می گمارند و سیستم های تعلیم و تربیتی خودکامه را تحت تاثیرفعالیت های انسان دوستانه ی  خود قرار می دهند و هوایی تازه در شریان های مملکت خود جاری می کنند.

گوشه هايي از فعاليتها و افتخارات بزرگ بانوي عرصه ادبيات كودك و نوجوان ايران :

  • برگزارى اولين نمايشگاه كتاب كودك در ايران (1335).
  • تأسيس شوراى كتاب كودك (۱۳۴۱).
  • انتشار كتاب مرجع "گذرى در ادبيات كودكان".
  • عضويت در هيأت مديره "دفتر بين المللى كتاب براى نسل جوان".
  • عضويت در هيأت داوران جايزه "هانس كريستين اندرسن".
  • عضويت در هيأت داوران بى ينال بين المللى تصويرگران براتيسلاوا.
  • يكى از هفت سخنران دعوت شده جهان در كنگره بين المللى ادبيات كودكان در ژاپن .
  • تأليف كتابهاى سه گانه "جست و جو در راه ها و روشهاى تربيت"،"كتاب كار مربى كودك" و "دو گفتار" بر پايه ۲۵ سال تجربه هاى كودكستان و دبستان و راهنمايى "فرهاد".
  • تأسيس شوراى فرهنگنامه كودكان و نوجوانان.
  • نامزد دريافت جايزه "آستريد ليندگرن" از سوي موسسه پژوهشي تاريخ ادبيات كودك ( اين جايزه پنج ميليون كرونى (۶۵۰ هزار دلارى) به لحاظ مالى اولين و بزرگترين جايزه جهانى در زمينه ادبيات كودكان و نوجوانان و دومين جايزه جهانى در حوزه ادبيات است). 
  •  به مناسبت هشتادمين سالگرد تولد اين پيشكسوت ادبيات كودكان، فيلمي با عنوان « توران: دختر ايران » به كارگرداني پويا دليلي در دست توليد است.
نگارش توسط ... بهادر بوربوری ... در 11:33 | | لینک به این مطلب
Copyright © 1998 - 2009 by ( Information World ) All rights reserved